Kategorie     A1     A    B1     B       B+E       C     C+E  

______informacje

Krok I - Wybór kategorii prawa jazdy

Wymagania i warunki uzyskiwania prawa jazdy określonej kategorii, określa ustawa z dnia 20 czerwca 1997r. "Prawo o ruchu drogowym" (Dz. U. Nr 98 z 1997r., poz. 602 wraz z późn. zmianami) oraz rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 27 października 2005r. w sprawie szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez kierujących pojazdami, instruktorów i egzaminatorów (Dz. U. Nr 217 z 2005r., poz. 1834 wraz z późn. zmianą). 

Musisz na początku zdecydować, jakim pojazdem chcesz jeździć, a następnie stosownie do wybranego rodzaju pojazdu, "dostosować" odpowiednią kategorię prawa jazdy. Kodeks drogowy (tak potocznie nazywa się ustawa "Prawo o ruchu drogowym") wyróżnia następujące kategorie prawa jazdy:

1. kategoria A - uprawnia do kierowania motocyklem,
2. kategoria A1 - uprawnia do kierowania motocyklem o pojemności skokowej silnika nie przekraczającej 125cm3 i mocy nie przekraczającej 11 kW,
3. kategoria B - uprawnia do kierowania:
   a) pojazdem samochodowym o dopuszczalnej masie całkowitej nie przekraczającej 3,5 t, z wyjątkiem autobusu lub motocykla,
   b) pojazdem, o którym mowa w lit. a), z przyczepą a dopuszczalnej masie całkowitej nie przekraczającej masy własnej pojazdu ciągnącego, o ile łączna dopuszczalna masa całkowita zespołu tych pojazdów nie przekracza 3,5 t,
   c) ciągnikiem rolniczym lub pojazdem wolnobieżnym,
4. kategoria B1 - uprawnia do kierowania trójkołowym lub czterokołowym pojazdem samochodowym o masie własnej nie przekraczającej 550 kg, z wyjątkiem motocykla,
5. kategoria C - uprawnia do kierowania pojazdem samochodowym o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 3,5 t, z wyjątkiem autobusu, a także ciągnikiem rolniczym lub pojazdem wolnobieżnym,
6. kategoria C1 - uprawnia do kierowania pojazdem samochodowym o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 3,5 t i nie przekraczającej 7,5 t, z wyjątkiem autobusu, a takźe ciągnikiem rolniczym lub pojazdem wolnobieżnym,
7. kategoria D - uprawnia do kierowania autobusem, ciągnikiem rolniczym lub pojazdem wolnobieźnym,
8. kategoria D1 - uprawnia do kierowania autobusem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niź 17 osób łącznie z kierowcą, a także ciągnikiem rolniczym lub pojazdem wolnobieżnym,
9. kategoria T - uprawnia do kierowania ciągnikiem rolniczym z przyczepą (przyczepami) lub pojazdem wolnobieżnym,
10. kategoria B+E, C+E lub D+E - uprawnia do kierowania pojazdem określonym odpowiednio w kategorii B, C lub D, łącznie z przyczepą,
11. kategoria C1+E - uprawnia do kierowania zespołem pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej nie przekraczającej 12 t, składającym się z pojazdu ciągnącego określonego w kategorii C1 i przyczepy o dopuszczalnej masie całkowitej nie przekraczającej masy własnej pojazdu ciągnącego,
12. kategoria D1+E - uprawnia do kierowania zespołem pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej nie przekraczającej 12 t, składającym się z pojazdu ciągnącego określonego w kategorii D1 i przyczepy o dopuszczalnej masie całkowitej nie przekraczającej masy własnej pojazdu ciągnącego.

Ponadto musisz wiedzieć, że prawo jazdy:

1. kategorii B i C+E lub B i D+E - uprawnia do kierowania zespołem pojazdów określonych w kategorii B+E,
2. kategorii C+E i D - uprawnia do kierowania zespołem pojazdów określonych w kategorii D+E,
3. kategorii A, B, B1, C, C1, D lub D1 - uprawnia do kierowania pojazdem w nich wymienionym z przyczepą lekką,
4. kategorii B+E, C+E, C1+E, D+E lub D1+E - uprawnia do kierowania ciągnikiem rolniczym z przyczepą (przyczepami).

Przepisy kodeksu drogowego określają ogólne warunki, jakie należy spełnić, aby uzyskać prawo jazdy. Zgodnie z przepisami kodeksu, prawo jazdy otrzymuje osoba, jeżeli:

1. osiągnęła wymagany dla danej kategorii wiek,
2. uzyskała orzeczenie lekarskie o braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem i orzeczenie psychologiczne o braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem, o ile jest ono wymagane,
3. odbyła wymagane dla danej kategorii szkolenie,
4. zdała z wynikiem pozytywnym egzamin państwowy wymagany dla danej kategorii.

Wymagany dla danej kategorii wiek wynosi:

16 lat - dla kategorii A1, B1 lub T,

18 lat - dla kategorii A, B, B+E, C, C+E, C1 lub C1 + E,

21 lat - dla kategorii D, D+E, D1 lub D1+E, z tym, źe wymagany wiek do uzyskania prawa jazdy kategorii D lub D1 przez żołnierza zasadniczej służby wojskowej posiadającego prawo jazdy kategorii B wynosi 19 lat.

Osoba, która nie ukończyła 18 lat, może uzyskać prawo jazdy kategorii A1, B1 lub T za pisemną zgodą rodziców lub opiekunów.

Dodatkowym warunkiem uzyskania prawa jazdy:

1. kategorii C, C1, D lub D1 - jest posiadanie prawa jazdy kategorii B lub odbycie szkolenia i zdanie egzaminu państwowego na kategorię B prawa jazdy,
2. kategorii B+E, C+E, C1+E, D+E lub D1+E - jest posiadanie odpowiednio prawa jazdy kategorii B, C, C1, D lub D1 lub odbycie szkolenia i zdanie egzaminu państwowego odpowiednio dla praw jazdy kategorii B, C,C1,D lub D1.

Krok II - Badania lekarskie

Jeżeli juz wiesz, jakiej kategorii prawo jazdy chcesz uzyskać, musisz teraz poddać się badaniom lekarskim (w wybranej przez Ciebie placówce służby zdrowia), które przeprowadza lekarz uprawniony do badania kierowców( kandydatów na kierowców ) . Celem badania jest uzyskanie orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem i orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem (o ile jest ono wymagane).

Musisz wiedzieć, że prawo jazdy nie może być wydane osobie, u której w wyniku badania lekarskiego stwierdzono aktywną formę uzależnienia od alkoholu lub środka działającego podobnie do alkoholu.
Prawo jazdy może takze zawierać ograniczenie wynikające ze stanu zdrowia kierowcy lub mozliwości prowadzenia określonego pojazdu.

Krok III - Szkolenie

Posiadając orzeczenie lekarskie o braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem, możesz już teraz zgłosić się do, wybranego przez siebie, Ośrodka Szkolenia Kierowców celem odbycia tzw. " szkolenia podstawowego".

Informacje dotyczące Ośrodków Szkolenia Kierowców uzyskasz w Starostwie Powiatowym lub Urzędzie Miasta, właściwym ze względu na Twoje miejsce zamieszkania. Urzędy te prowadzą ewidencje oraz sprawują nadzór nad instruktorami i Ośrodkami Szkolenia Kierowców. Tam też możesz zgłaszać wszelkie uwagi dotyczące działalności Ośrodków Szkolenia i instruktorów.

Dobra rada! Przy wyborze Ośrodka Szkolenia Kierowców nie kieruj się wyłącznie ceną kursu! Najczęściej niska cena kursu oznacza niską jakość szkolenia!

Celem szkolenia jest przygotowanie osób ubiegających się o prawo jazdy do kierowania odpowiednimi rodzajami pojazdów w sposób nie zagrażający bezpieczeństwu i porządkowi ruchu.

Szkolenie składa się z zajęć teoretycznych i praktycznych.

Z odbycia zajęć teoretycznych zwolnione są osoby ubiegające się o prawo jazdy kategorii A, B, C lub D, jeżeli posiadają prawo jazdy odpowiednio kategorii A1, B1, C1 lub D1, albo zaświadczenie o ukończeniu kursu i uzyskaniu pozytywnego wyniku egzaminu państwowego w zakresie prawa jazdy odpowiednio kategorii A1, B1, C1 lub D1.

Liczba godzin szkolenia dla poszczególnych kategorii prawa jazdy może ulec zmniejszeniu w przypadku, gdy osoba:

- rozpoczyna szkolenie w zakresie więcej niż jednej kategorii prawa jazdy,

- posiada prawo jazdy odpowiedniej kategorii.

Musisz wiedzieć, że to instruktor dokonuje podziału godzin zajęć oraz ustala ich zakres tematyczny odpowiednio do stwierdzonego u danej osoby poziomu wiedzy i umiejętności, jej predyspozycji, łatwości przyswajania poszczególnych zagadnień itp.

Zajęcia praktyczne obejmują zajęcia prowadzone na placu manewrowym i w ruchu drogowym, przy czym mogą być rozpoczęte po odbyciu zajęć teoretycznych.

Pamiętaj! Godziny zajęć teoretycznych równają się 45 minutom, a zajęć praktycznych 60 minutom! Nie pozwól, aby instruktor skracał czas trwania zajęć (szczególnie praktycznych), wtedy będziesz lepiej przygotowany zarówno do egzaminu, jak i bezpiecznego prowadzenia pojazdu w ruchu drogowym.! To jest Twój czas i Twoje pieniądze!

Po zakończeniu szkolenia otrzymasz od Kierownika Ośrodka Szkolenia zaświadczenie o ukończenia szkolenia podstawowego i teraz będziesz juź mógł przystąpić do egzaminu państwowego.

Krok IV - Egzamin państwowy

Wymagane dokumenty

Przed przystąpieniem do egzaminu państwowego należy złożyć w, wybranym przez siebie Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego, następujące dokumenty:

1. specjalny wniosek, którego druk otrzymasz w ośrodku egzaminowania,
2. dowód uiszczenia opłaty za egzamin,
3. wyraźną fotografię o wymiarach 3,5x4,5 cm, przedstawiającą osobę bez nakrycia głowy i okularów z ciemnymi szkłami w taki sposób, aby ukazywała głowę w pozycji lewego półprofilu i z widocznym lewym uchem, z zachowaniem równomiernego oświetlenia twarzy,
4. orzeczenie lekarskie o braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami,
5. zaświadczenie o ukończeniu kursu dla kandydatów na kierowców lub motorniczych:
   a) w zakresie szkolenia podstawowego,
   b) w zakresie szkolenia dodatkowego, jeżeli osoba trzykrotnie uzyskała negatywny wynik z egzaminu teoretycznego lub z egzaminu praktycznego,
6. pisemną zgodę rodziców lub opiekuna, jeżeli osoba w dniu egzaminu nie będzie miała ukończonych 18 lat,
7. zaświadczenie o ukończeniu kursu i uzyskaniu pozytywnego wyniku egzaminu państwowego albo kserokopię posiadanego prawa jazdy:
   a) w zakresie kategorii B, jeżeli osoba ubiega się o prawo jazdy kategorii C, C1, D lub D1,
   b) w zakresie kategorii B, C, C1, D lub D1, jeżeli osoba ubiega się o prawo jazdy odpowiednio kategorii B+E, C+E, C1+E, D+E lub D1+E,
   c) w zakresie kategorii A1, B1, C1 lub D1, jeżeli osoba ubiega się o prawo jazdy odpowiednio kategorii A, B, C lub D oraz posiada zaświadczenie, o którym mowa w pkt 5, potwierdzające odbycie tylko zajęć praktycznych.
8. wniosek o udział instruktora prowadzącego w egzaminie praktycznym - jeżeli chcemy by uczestniczył w egzaminie.

Opłaty egzaminacyjne

Przy ustalaniu terminu egzaminu musisz dokonać opłaty egzaminacyjnej, której wysokość zależy od kategorii prawa jazdy, o jaką się ubiegasz. Wysokość aktualnych opłat egzaminacyjnych przedstawiono w punkcie opłaty.

Dokumenty wymagane przy zapisie na egzamin (obowiązuje od dnia: 10.01.2006)

§ 27.1 Przed przystąpieniem do egzaminu państwowego osoba ubiegająca się o prawo jazdy składa w WORD dokumenty zgodne z rozporządzeniem MI w sprawie wydawania uprawnień do kierowania pojazdami Dz.U nr 24 poz. 215 z 2004r.:

1. Jeżeli ubiega się po raz pierwszy o prawo jazdy lub pozwolenie:
   a) wniosek na druku według wzoru
   b) zaświadczenie o ukończeniu wymaganego dla danej kategorii rodzaju szkolenia
   c) orzeczenie lekarskie stwierdzające brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem
   d) pisemną zgodę rodziców lub opiekuna, jeżeli nie ukończyła 18 lat
   e) dowód uiszczenia opłaty za wydanie prawa jazdy, jeśli ma być przesłane pocztą
   f) wyraźną fotografię o wymiarach 3,5cm na 4,5cm, bez nakrycia głowy i okularów z ciemnymi szkłami w taki sposób, aby ukazywała głowę w pozycji lewego półprofilu i z widocznym lewym uchem, z zachowaniem równomiernego oświetlenia twarzy. Osoba z wrodzonymi lub nabytymi wadami narządu wzroku może załączyć fotografię przedstawiającą osobę w okularach z ciemnymi szkłami, a osoba nosząca nakrycie głowy zgodnie z zasadami swojego wyznania - fotografię przedstawiającą osobę z nakryciem głowy, pod warunkiem, że fotografia taka zamieszczona jest w dokumencie potwierdzającym tożsamość tej osoby.
   
2. Jeżeli ubiega się o rozszerzenie uprawnień:
   a) dokumenty wymienione w pkt. 1)
   b) zaświadczenie o ukończeniu kursu i uzyskaniu pozytywnego wyniku egzaminu państwowego albo kserokopię posiadanego prawa jazdy :
   a) w zakresie kat. B, jeżeli ubiega się o uprawnienie do kierowania pojazdem w zakresie kategorii C, C1, D, D1,
   b) w zakresie kat. B, C, C1, D lub D1, jeżeli ubiega się o uprawnienie do kierowania pojazdem w zakresie odpowiednio prawa jazdy kategorii B+E, C+E, C1+E, D+E lub D1+E,
   c) w zakresie kat. A1, B1, C1 lub D1 jeżeli ubiega się o uprawnienie do kierowania pojazdem w zakresie odpowiednio prawa jazdy kategorii A, B, C lub D oraz posiada zaświadczenie, o którym mowa w pkt 6, potwierdzające odbycie tylko zajęć praktycznych.

oraz

1. dowód uiszczenia opłaty za egzamin
2. wniosek o udział instruktora prowadzącego w części praktycznej egzaminu - jeżeli wnosi o jego udział - z podaniem imienia, nazwiska i numery instruktora
3. zaświadczenie o ukończeniu szkolenia dodatkowego, jeżeli trzykrotnie uzyskała negatywny wynik z egzaminu teoretycznego lub egzaminu praktycznego

Upoważnienie (składają tylko osoby składające dokumenty w imieniu kandydata.)

EGZAMIN TEORETYCZNY

Część teoretyczna egzaminu państwowego obejmuje sprawdzenie znajomości przepisów ruchu drogowego, techniki kierowania i czynności kontrolno-obsługowych pojazdu oraz zasad udzielania pomocy przedlekarskiej i jest realizowana w sali egzaminacyjnej.

Egzamin teoretyczny jest przeprowadzany przy użyciu komputerowego urządzenia egzaminacyjnego. W wyjątkowych sytuacjach egzamin teoretyczny może być przeprowadzany w formie pisemnego testu, tj. wówczas, gdy:

1. gdy osoba egzaminowana ubiega się o pozwolenie,
2. w przypadku awarii systemu uniemożliwiającej przeprowadzenie egzaminu przy użyciu komputerowego urządzenia egzaminacyjnego,
3. gdy osoba egzaminowana posiada orzeczenie lekarskie z adnotacją o przeciwwskazaniach do przeprowadzenia egzaminu przy użyciu komputerowego urządzenia egzaminacyjnego.

w formie ustnej - w przypadku gdy osoba egzaminowana nie włada żadnym z języków dostępnych w urządzeniu egzaminacyjnym lub posiada orzeczenie lekarskie z adnotacją o przeciwwskazaniach do przeprowadzenia egzaminu w formie pisemnego testu lub przy użyciu komputerowego urządzenia egzaminacyjnego.

Po zgłoszeniu się do WORD w wyznaczonym terminie, egzaminator najpierw sprawdzi Twoją tożsamość, a następnie przydzieli Ci konkretne stanowisko egzaminacyjne, które musisz zająć. Po zajęciu stanowisk przez wszystkie osoby egzaminowane (z danej grupy egzaminacyjnej), egzaminator wyjaśnia szczegółowe zasady przeprowadzania egzaminu, podając:

- zakres, formę i czas trwania egzaminu,

- kryteria oceny egzaminu,

- sposób udzielania odpowiedzi i dokonywania poprawek,

- informację o zakazie posługiwania się wszelkimi pomocami bądź opuszczania sali bez zgody egzaminatora pod groźbą przerwania egzaminu i uzyskania negatywnego wyniku egzaminu.

Egzamin teoretyczny składa się z tzw. testu próbnego oraz testu właściwego. Celem testu próbnego jest praktyczne zapoznanie się osoby egzaminowanej ze sposobem obsługi komputerowego stanowiska egzaminacyjnego oraz zasad udzielania odpowiedzi i dokonywania poprawek. Test próbny nie jest oceniany, a czas jego trwania nie przekracza 5 minut. Po teście próbnym kandydat przystępuje już do rozwiązywania testu właściwego. Polega to na wskazaniu przy użyciu komputerowego urządzenia egzaminacyjnego, wszystkich prawidłowych odpowiedzi na wyświetlane systemem losowym pytania ujęte w banku pytań (bank pytań zatwierdzony jest przez ministra właściwego do spraw transportu). Każde pytanie zawiera 3 odpowiedzi oznaczone literami A,B,C - należy zatem wskazać wszystkie prawidłowe odpowiedzi (w jednym pytaniu może być jedna, dwie lub nawet trzy odpowiedzi prawidłowe) poprzez przyciśnięcie na klawiaturze egzaminacyjnej, przycisków A,B lub C.

Czas trwania egzaminu oraz liczba pytań w teście, uzależniona jest od kategorii prawa jazdy, o jaką się ubiegasz. Jeżeli np. chcesz uzyskać prawo jazdy kat. "B" otrzymasz na egzaminie do rozwiązania test składający się z 18 pytań, które musisz rozwiązać w czasie nie dłuższym niż 25 minut.

Zakres egzaminu teoretycznego, dopuszczalną liczbę błędów oraz czas jego trwania dla osób ubiegających się o prawo jazdy lub podlegających sprawdzeniu kwalifikacji w tym zakresie, określa tabela nr 2.

Osoba egzaminowana może przystąpić do egzaminu teoretycznego w zakresie więcej niz jednej z kategorii prawa jazdy. W takim przypadku czas trwania egzaminu przedłuża się odpowiednio:

- dla kategorii A, A1, B, B1 lub T - o 10 min. dla każdej dodatkowej kategorii prawa jazdy,

- dla kategorii C, C1, D lub D1 - o 25 min. dla każdej dodatkowej kategorii prawa jazdy.

Po zakończeniu egzaminu, komputer dokonuje błyskawicznej analizy udzielonych przez kandydata odpowiedzi i na ekranie monitora ukazuje się informacja o:

- ilości prawidłowych odpowiedzi,

- ilości błędnych odpowiedzi,

- pozytywnym lub negatywnym końcowym wyniku egzaminu.

Jeżeli uzyskałeś pozytywny wynik egzaminu teoretycznego (jest to warunek dopuszczenia osoby do egzaminu praktycznego), możesz teraz przystąpić do części praktycznej egzaminu państwowego, przy czym musisz pamiętać, że od dnia uzyskania pozytywnego wyniku z egzaminu teoretycznego nie może upłynąć okres dłuższy niż 6 miesięcy! W przeciwnym razie będziesz musiał ponownie przystąpić do egzaminu teoretycznego.

Egzamin praktyczny na kategorię B obejmuje sprawdzenie:

na placu manewrowym umiejętności przygotowania pojazdu do jazdy, sprawdzenia stanu technicznego podstawowych elementów odpowiedzialnych za bezpieczeństwo jazdy oraz bezpiecznego panowania nad pojazdem - zadania określone w tabeli 2.

w ruchu drogowym umiejętności jazdy na drogach publicznych - zadania określone w tabeli 7

Należy pamiętać że warunkiem przystąpienia do egzaminu praktycznego jest:
- posiadanie wyniku pozytywnego egzaminu teoretycznego, przy czym od dnia jego uzyskania nie może upłynąć więcej niż 6 miesięcy
- posiadanie przez instruktora biorącego w egzaminie ważnej legitymacji instruktora nauki jazdy oraz dokumentu potwierdzającego jego tożsamość.

Warunkiem przystąpienia do egzaminu w ruchu drogowym jest panowanie nad pojazdem podczas wykonywania zadań na placu manewrowym w sposób pozwalający stwierdzić, że zachowanie osoby nie stworzy zagrożenia dla bezpieczeństwa ruchu drogowego tj:
- nie stworzyła bezpośredniego zagrożenia dla zdrowia lub życia osób.
- nie przejechała kołem przez linie wyznaczające krawędzie stanowisk. 

Zadania egzaminacyjne i kryteria ich oceny